Σε μια εποχή που η κλιματική αλλαγή απαιτεί ταχεία και συντονισμένη δράση, φορείς και οργανισμοί διαμορφώνουν τις πολιτικές τους και λαμβάνουν καίριες αποφάσεις προς όφελος της ποιότητας ζωής των πολιτών και ταυτόχρονα της προστασίας του περιβάλλοντος.

Υπό το πρίσμα τούτο το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο έκανε ένα αποφασιστικό βήμα προς την ενίσχυση της κλιματικής πολιτικής της ΕΕ, υιοθετώντας στόχο για μείωση των καθαρών εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου κατά 90% έως το 2040, σε σύγκριση με τα επίπεδα του 1990. Ο στόχος αυτός αποτελεί βασικό ενδιάμεσο σταθμό για την επίτευξη κλιματικής ουδετερότητας έως το 2050, όπως προβλέπει η ευρωπαϊκή νομοθεσία για το κλίμα.

Ευελιξία και Ανταγωνιστικότητα στο Επίκεντρο

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο υπογραμμίζει ότι η πράσινη μετάβαση οφείλει να συμβαδίζει με την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας της ΕΕ. Προς τούτο, στηρίζει την εισαγωγή νέων εργαλείων ευελιξίας για την επίτευξη των κλιματικών στόχων:

• Διεθνή Πιστωτικά Μόρια (Credits): Από το 2036, έως και πέντε ποσοστιαίες μονάδες των καθαρών μειώσεων θα μπορούν να προέρχονται από υψηλής ποιότητας διεθνή πιστωτικά μόρια άνθρακα από χώρες-εταίρους (η Επιτροπή είχε προτείνει όριο 3%).

• Αντιστάθμιση Εκπομπών: Δίνεται η δυνατότητα χρήσης εγχώριων μόνιμων απορροφήσεων άνθρακα για την αντιστάθμιση των εκπομπών που είναι δύσκολο να μειωθούν στο Σύστημα Εμπορίας Εκπομπών της ΕΕ (ΣΕΔΕ).

• Διατομεακή Ευελιξία: Προωθείται η ενίσχυση της ευελιξίας μεταξύ τομέων και μέσων για την επίτευξη των στόχων με τον πιο οικονομικά αποδοτικό τρόπο.

Επιπρόσθετα, το Κοινοβούλιο στήριξε την πρόταση των κρατών μελών για αναβολή της εφαρμογής του ΣΕΔΕ2 κατά ένα έτος, μεταθέτοντάς της από το 2027 στο 2028, ώστε νοικοκυριά και επιχειρήσεις να έχουν περισσότερο χρόνο προσαρμογής. Το ΣΕΔΕ2 αφορά τις εκπομπές άνθρακα που προέρχονται από την καύση καυσίμων στους τομείς των κτιρίων και των οδικών μεταφορών.

Διετής Επανεξέταση της Προόδου και Πιθανές Αναθεωρήσεις του Στόχου

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ζητεί από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή διετή αξιολόγηση της προόδου προς την επίτευξη του στόχου του 2040. Η επανεξέταση θα πρέπει να λαμβάνει υπόψη:

• Τα πιο πρόσφατα επιστημονικά δεδομένα και τις τεχνολογικές εξελίξεις

• Την διεθνή ανταγωνιστικότητα της ΕΕ

• Τις τάσεις των τιμών της ενέργειας και τις επιπτώσεις σε επιχειρήσεις και νοικοκυριά, διασφαλίζοντας την κοινωνική συνοχή

Τα συμπεράσματα της επανεξέτασης θα επιτρέψουν στην Επιτροπή να έχει την δυνατότητα να προτείνει τροποποιήσεις στη νομοθεσία, συμπεριλαμβανομένης της πιθανής αναθεώρησης του στόχου του 2040 ή την ενίσχυση των συνοδευτικών πολιτικών σε τομείς όπως η βιομηχανία, η ενέργεια και η κοινωνική συνοχή.

Επόμενα Βήματα

Το κείμενο εγκρίθηκε με 379 ψήφους υπέρ, 248 κατά και 10 αποχές. Το Κοινοβούλιο είναι πλέον έτοιμο να ξεκινήσει τις διαπραγματεύσεις (trilogues) με τα κράτη μέλη για την οριστικοποίηση της κλιματικής νομοθεσίας. Η υιοθέτηση ενός φιλόδοξου στόχου για το 2040 αποτελεί επίσης αναγκαία προϋπόθεση για την εκπλήρωση των διεθνών δεσμεύσεων της ΕΕ ενόψει της 30ής Διάσκεψης των Ηνωμένων Εθνών για το Κλίμα (COP30) στη Βραζιλία.

Πηγή: Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο