Η 2α Νοεμβρίου έχει καθιερωθεί από τον ΟΗΕ ως η Παγκόσμια Ημέρα για τον Τερματισμό της Ατιμωρησίας των Εγκλημάτων κατά Δημοσιογράφων. Δεν είναι απλά μια επέτειος αλλά μια κρίσιμη υπενθύμιση ότι η δημοσιογραφία, ο πυλώνας κάθε δημοκρατίας, συχνά πληρώνεται με το υψηλότερο τίμημα.

Η ημέρα αυτή δεν αφορά μόνο τους σκοτωμούς δημοσιογράφων σε εμπόλεμες ζώνες, αλλά και την ολόκληρη γκάμα απειλών που αντιμετωπίζουν οι επαγγελματίες των μέσων ενημέρωσης, από τη σωματική βία και την κράτηση έως τη διαδικτυακή παρενόχληση και τις καταχρηστικές αγωγές.

Το Δομικό  Πρόβλημα:  Η Ατιμωρησία

Τα τελευταία στοιχεία για τις απειλές εναντίον των δημοσιογράφων είναι αποκαλυπτικά. Σύμφωνα με την Πλατφόρμα του Συμβουλίου της Ευρώπης για την ασφάλεια των δημοσιογράφων, έχουν καταγραφεί πάνω από 2.000 σοβαρές απειλές κατά της ελευθερίας των ΜΜΕ μέσα στη δεκαετία από τη δημιουργία της.

Πολλά από τα καταγεγραμμένα περιστατικά αφορούν φυσικές επιθέσεις, αυθαίρετες κρατήσεις, διαδικτυακή παρενόχληση και καταχρηστικές δικαστικές διώξεις, ενώ εκατοντάδες εξακολουθούν να μην έχουν τύχει επαρκούς διερεύνησης ή δικαστικής απάντησης.

Το Συμβούλιο της Ευρώπης επισημαίνει ότι η ατιμωρησία για εγκλήματα κατά δημοσιογράφων συνιστά σοβαρή απειλή για τη δημοκρατία και το κράτος δικαίου, καθώς αποδυναμώνει την ελευθερία του λόγου και ενισχύει το κλίμα φόβου στην ενημέρωση.

Η Νέα Μάχη: Ο Ψηφιακός Χώρος

Η φετινή Διεθνής Ημέρα, σε συνεργασία με την UNESCO, δίδει ιδιαίτερη έμφαση στις απειλές που αντιμετωπίζουν οι γυναίκες δημοσιογράφοι στον ψηφιακό χώρο.

Η διαδικτυακή παρενόχληση, συχνά οργανωμένη και σεξουαλικού περιεχομένου, έχει αποτρεπτικό αποτέλεσμα (chilling effect) στην ελευθερία της έκφρασης, αναγκάζοντας πολλές επαγγελματίες να σιωπήσουν ή να αποσυρθούν.

Εκστρατεία “Journalists Matter” (Οι Δημοσιογράφοι Μετρούν)

Το Συμβούλιο της Ευρώπης προωθεί ενεργά την λήψη μέτρων για την προστασία των δημοσιογράφων θέτοντας ως προτεραιότητα των ενεργοποίηση των εθνικών κυβερνήσεων και δικαστικών συστημάτων των κρατών-μελών.

Στο πλαίσιο αυτό «τρέχει» την εκστρατεία “Journalists Matter” (Οι Δημοσιογράφοι Μετρούν). Η δράση επικεντρώνεται στην προτροπή για τη δημιουργία:

• Εθνικών Σχεδίων Δράσης: Συνολικές στρατηγικές για την αντιμετώπιση όλων των μορφών απειλής

• Βελτίωση της Συνεργασίας: Ενίσχυση της επικοινωνίας και της εκπαίδευσης μεταξύ αστυνομικών αρχών, εισαγγελέων και δικαστών, ώστε να αναγνωρίζουν τη σοβαρότητα των εγκλημάτων κατά δημοσιογράφων

Αντί επιλόγου

Η προστασία των δημοσιογράφων και η πλήρης διερεύνηση των εγκλημάτων εναντίον τους δεν αποτελεί μόνο ηθική υποχρέωση, αλλά θεμέλιο της δημοκρατίας και της διαφάνειας.

Η Διεθνής Ημέρα για το Τέλος της Ατιμωρησίας υπενθυμίζει ότι κάθε φορά που ένας δημοσιογράφος κυνηγά την αλήθεια και υποφέρει χωρίς προστασία, πλήττεται η ίδια η δημοκρατία .

Πηγή: Council of Europe