Εν έτη 2025 η ισότητα στην επιχειρηματική δραστηριότητα εξακολουθεί να αποτελεί βασική πρόκληση, παρά τη σημαντική πρόοδο που έχει καταγραφεί τα τελευταία χρόνια αλλά και τις πολιτικές που έχουν εφαρμοστεί προς αυτή την κατεύθυνση.

Στην Ευρωπαϊκή Ένωση οι γυναίκες αποτελούν μεγάλο μέρος του δυναμικού που θα μπορούσε να οδηγήσει σε νέα επιχειρηματικά εγχειρήματα, εντούτοις παραμένουν σημαντικά υποεκπροσωπούμενες στον κόσμο των επιχειρήσεων, ειδικά στις τεχνολογικές και καινοτόμες αγορές.

Για να καλύψει αυτό το κενό και να δημιουργήσει πιο δίκαιες προοπτικές, Εκτελεστικός Οργανισμός του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Καινοτομίας και των Μικρομεσαίων Επιχειρήσεων (European Innovation Council and SMEs Executive Agency) υλοποιεί μια νέα πρωτοβουλία – τη δράση “Support to Women Entrepreneurs” – για την ενίσχυση των γυναικών επιχειρηματιών σε όλη την Ευρώπη.

Με τη δράση αυτή εντείνονται οι προσπάθειες της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την ενδυνάμωση των γυναικών στον επιχειρηματικό και καινοτομικό τομέα, αναγνωρίζοντας ότι υπάρχουν σημαντικά περιθώρια για αύξηση της συμμετοχής τους στην επιχειρηματικότητα και τους κλάδους που διαμορφώνουν το μέλλον της οικονομίας.

Ελλείποντες Eπιχειρηματίες – Oι γυναίκες στο επίκεντρο του χάσματος

Σύμφωνα με πρόσφατη έκθεση της Οργάνωσης Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης (ΟΟΣΑ), οι γυναίκες αποτελούν περίπου 73% των “missing entrepreneurs” στην ΕΕ, δηλαδή των ατόμων που θα μπορούσαν να ξεκινήσουν και να διαχειριστούν επιχειρήσεις, αλλά δεν το κάνουν με τον ίδιο ρυθμό με τους άνδρες. Εάν οι γυναίκες επιχειρηματίες συμμετείχαν σε ποσοστά αντίστοιχα με αυτά των ανδρών 30-49 ετών, θα μπορούσαν να υπάρξουν 5,5 εκατομμύρια περισσότερες επιχειρηματικές ιδέες και επιχειρήσεις στην ΕΕ.

Ο φόβος της αποτυχίας, η έλλειψη δεξιοτήτων σε ορισμένους τομείς, η περιορισμένη πρόσβαση σε δίκτυα και χρηματοδότηση, αλλά και οι κοινωνικές αντιλήψεις για το ρόλο των φύλων περιγράφονται ως κρίσιμοι παράγοντες που συγκρατούν τις γυναίκες από το να δραστηριοποιηθούν επιχειρηματικά στο ίδιο επίπεδο με τους άνδρες.

Γυναικεία Επιχειρηματικότητα 2024-2025: Πρόοδος με Ανισότητες

Τις έντονες ανισότητες μεταξύ γυναικών και ανδρών, παρά το γεγονός ότι η γυναικεία επιχειρηματικότητα εξελίσσεται σε έναν από τους πλέον δυναμικούς πυλώνες της παγκόσμιας οικονομίας,  καταγράφει η νέα έκθεση του Global Entrepreneurship Monitor για τη γυναικεία επιχειρηματικότητα.

Υπό το πρίσμα της ανάλυσης δεδομένων από 51 χώρες και περισσότερων από 160.000 ατόμων, η έρευνα αναδεικνύει ότι, το 2024, 10,7% των γυναικών παγκοσμίως συμμετείχαν σε επιχειρηματική δραστηριότητα αρχικού σταδίου. Παρότι το ποσοστό αυτό παρουσιάζει ανοδική τάση, οι γυναίκες εξακολουθούν να υπολείπονται των ανδρών σχεδόν σε όλες τις χώρες. Σε 47 από τις 51 χώρες που συμμετείχαν στην έρευνα, οι άνδρες επιχειρούν συχνότερα από τις γυναίκες.

Το κυρίαρχο κίνητρο για τις γυναίκες επιχειρηματίες παραμένει η έλλειψη εργασιακών ευκαιριών (71%), ενώ ακολουθεί η δημιουργία εισοδήματος και πλούτου (57%). Ωστόσο, σχεδόν μία στις δύο γυναίκες δηλώνει ότι ξεκινά επιχείρηση για να κάνει τη διαφορά στην κοινωνία, ποσοστό υψηλότερο από εκείνο των ανδρών.

Βασικότερο και μεγαλύτερο εμπόδιο για τις γυναίκες παραμένει η πρόσβαση σε χρηματοδότηση. Οι γυναίκες α) προέρχονται συχνότερα από νοικοκυριά χαμηλότερου εισοδήματος, β) λαμβάνουν μικρότερο ποσοστό άτυπων και θεσμικών επενδύσεων, γ) εγκαταλείπουν επιχειρήσεις σχεδόν 50% συχνότερα από τους άνδρες λόγω οικογενειακών και προσωπικών υποχρεώσεων.

Support to Women Entrepreneurs – Βασικοί Άξονες Δράσης

Η πρωτοβουλία “Support to Women Entrepreneurs”, που υποστηρίζεται από τον EISMEA εστιάζει την δράση της σε δύο κύρια πεδία:

1. Συστηματική συγκέντρωση και ανάλυση δεδομένων

Η έλλειψη αξιόπιστων στοιχείων για τη συμμετοχή των γυναικών στην επιχειρηματικότητα αποτελεί σημαντικό εμπόδιο για τη χάραξη πολιτικών.

Υπό το πρίσμα τούτο το πρόγραμμα θα προχωρήσει στην συλλογή και στην ανάλυση δεδομένων για:

• τον αριθμό και τα ποσοστά των γυναικών επιχειρηματιών σε κάθε κράτος-μέλος

• τα είδη επιχειρηματικότητας και τους τομείς δραστηριότητας

• τα εμπόδια που αντιμετωπίζουν οι γυναίκες στην ίδρυση και ανάπτυξη επιχειρήσεων

• τις υφιστάμενες πολιτικές στήριξης και τα κενά στις δράσεις

Η συγκέντρωση αυτών των στοιχείων θα βοηθήσει στην ανάπτυξη στοχευμένων, τεκμηριωμένων πολιτικών που θα δημιουργούν καλύτερο περιβάλλον για γυναίκες επιχειρηματίες.

2. Προβολή role models & έμπνευση

Μέσα από μια εκστρατεία που περιλαμβάνει webinars, ιστορίες επιτυχίας και επιλεγμένα παραδείγματα, το πρόγραμμα παρουσιάζει γυναίκες που έχουν ξεκινήσει και εδραιώσει τις επιχειρήσεις τους σε τομείς όπως η επιστήμη, η τεχνολογία, η μηχανική, οι τέχνες και οι μαθηματικές επιστήμες (ESTEAM).

Οι ιστορίες αυτές έχουν ως στόχο να εμπνεύσουν κορίτσια και γυναίκες κάθε ηλικίας που σκέφτονται και φιλοδοξούν να προχωρήσουν στο πρώτο επιχειρηματικό τους αλλά και όσες επιδιώκουν να αναπτύξουν ήδη υπάρχουσα επιχείρηση.

Γιατί έχει σημασία η υλοποίηση της πρωτοβουλίας

Παρά την αύξηση των γυναικών με πανεπιστημιακό πτυχίο, η υποεκπροσώπηση σε κλάδους καινοτομίας και τεχνολογίας παραμένει έντονη, ιδιαίτερα σε ESTEAM περιοχές (επιστήμη, τεχνολογία, μηχανική, ψηφιακές τέχνες και μαθηματικά).

Η πρωτοβουλία “Support to Women Entrepreneurs”  στοχεύει να κλείσει αυτό το χάσμα, παρέχοντας:

• αξιόπιστα δεδομένα για χάραξη πολιτικής

• προβολή θετικών προτύπων με πραγματικές επιχειρηματικές διαδρομές

• πρόσβαση σε εκπαιδευτικές και ενημερωτικές δράσεις.

Παράλληλα, η υποστήριξη συμπληρώνεται και από άλλα ευρωπαϊκά προγράμματα, όπως το Women TechEU, που παρέχει χρηματοδότηση και mentoring σε deep-tech startups με γυναίκες ιδρύτριες, ενισχύοντας τη θέση τους στην ψηφιακή και τεχνολογική καινοτομία.

Πηγή: European Innovation Council and SMEs Executive Agency & Global Entrepreneurship Monitor