Το διαδίκτυο δεν συνιστά πλέον έναν ”παράλληλο” χώρο, αλλά έχει ενσωματωθεί ουσιαστικά στην καθημερινότητα των πολιτών. Σε ένα περιβάλλον όπου η ψηφιακή τεχνολογία διατρέχει κάθε πτυχή της ζωής – από την εκπαίδευση και την εργασία έως την κοινωνική ζωή – η ανάγκη για ψηφιακή παιδεία, κριτική σκέψη και προστασία των δικαιωμάτων των χρηστών καθίσταται πιο επιτακτική από ποτέ. Υπό αυτό το πρίσμα, η διασφάλιση ενός ασφαλούς και αξιόπιστου ψηφιακού χώρου υπερβαίνει τη στενή έννοια της τεχνικής διαχείρισης και αναδεικνύεται σε κρίσιμο ζήτημα δημοκρατίας, εμπιστοσύνης και κοινωνικής συνοχής.

Η 10η Φεβρουαρίου 2026 σηματοδοτεί την 23η ετήσια Ημέρα Ασφαλέστερου Διαδικτύου (Safer Internet Day), μια παγκόσμια καμπάνια που προωθεί την ασφαλέστερη, υπεύθυνη και πιο θετική χρήση του διαδικτύου, με έμφαση στην προστασία και ενδυνάμωση των παιδιών και των νέων στο ψηφιακό περιβάλλον. Η πρωτοβουλία εντάσσεται στο πλαίσιο της στρατηγικής “Better Internet for Kids” της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η υλοποιείται με τη συνεργασία των Safer Internet Centres σε όλη την Ευρώπη και πέρα από αυτήν.

Με κεντρικό σύνθημα “Together For A Better Internet”, η φετινή Ημέρα Ασφαλέστερου Διαδικτύου απευθύνει κάλεσμα σε θεσμούς, οργανισμούς και πολίτες να συμμετάσχουν ενεργά σε δράσεις, ανοιχτές συζητήσεις και εκπαιδευτικές πρωτοβουλίες, με κοινό στόχο την ενίσχυση της ψηφιακής ασφάλειας, της υπεύθυνης χρήσης της τεχνολογίας και της ψηφιακής ευημερίας.

Τι είναι η Ημέρα Ασφαλέστερου Διαδικτύου (Safer Internet Day)

Η Ημέρα Ασφαλέστερου Διαδικτύου είναι μια ετήσια παγκόσμια πρωτοβουλία που προωθεί την ασφαλή, υπεύθυνη και θετική χρήση του διαδικτύου. Ξεκίνησε το 2004 στην Ευρώπη και σήμερα εορτάζεται σε περισσότερες από 160 χώρες παγκοσμίως. Η διοργάνωση πραγματοποιείται κάθε Φεβρουάριο, με κοινό παγκόσμιο σημείο αναφοράς τη δεύτερη Τρίτη του μήνα.

Στόχος της Ημέρας Ασφαλέστερου Διαδικτύου είναι η ευαισθητοποίηση γύρω από κρίσιμα ζητήματα της ψηφιακής ζωής, όπως:

• ο διαδικτυακός εκφοβισμός

• η ασφάλεια στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης

• η προστασία των προσωπικών δεδομένων

Στο πλαίσιο του εορτασμού, τα Κέντρα Ασφαλέστερου Διαδικτύου, τα σχολεία και οι οργανισμοί υλοποιούν εκδηλώσεις, εκπαιδευτικές δράσεις και αναπτύσσουν ενημερωτικό υλικό, με στόχο την ενδυνάμωση των παιδιών και των νέων, καθώς και την υποστήριξη οικογενειών και εκπαιδευτικών, ώστε να κάνουν ασφαλείς και υπεύθυνες επιλογές κατά τη χρήση της τεχνολογίας.

Στατιστικά στοιχεία για την ψηφιακή δραστηριότητα που προβληματίζουν

Ο ψηφιακός κόσμος προσφέρει σημαντικές ευκαιρίες, συνοδεύεται όμως και από ουσιαστικούς κινδύνους, ιδιαίτερα για παιδιά και εφήβους. Τα πιο πρόσφατα δεδομένα αποτυπώνουν με σαφήνεια την έκταση του φαινομένου:

• Διαδικτυακός εκφοβισμός (Cyberbullying)

– Το 2025, περίπου 22% των χρηστών ηλικίας 12–17 ετών παγκοσμίως δήλωσαν ότι έχουν βιώσει περιστατικά διαδικτυακού εκφοβισμού.

– Στην Ευρωπαϊκή Ένωση, ένας στους έξι εφήβους έχει έρθει αντιμέτωπος με cyberbullying, γεγονός που αναδεικνύει την ανάγκη για ενισχυμένα μέτρα πρόληψης και υποστήριξης.

– Σε επιμέρους ευρωπαϊκές χώρες, τα ποσοστά για παιδιά ηλικίας 11–15 ετών κυμαίνονται από 7,5% έως 27,1%, καταδεικνύοντας σημαντικές διαφοροποιήσεις αλλά και τη γενικευμένη διάσταση του προβλήματος.

• Παιδιά, έφηβοι και ψηφιακοί κίνδυνοι

– Σύμφωνα με εθνική έρευνα σε μαθητές 12–18 ετών, σχεδόν το 49% ανέφερε ότι έχει γίνει μάρτυρας περιστατικών διαδικτυακής βίας, ενώ το 13% δήλωσε ότι έχει βιώσει τέτοιες εμπειρίες άμεσα.

– Διεθνείς οργανισμοί, όπως η UNESCO και ο ΟΗΕ, επισημαίνουν ότι πάνω από το ένα τρίτο των νέων σε περισσότερες από 30 χώρες έχουν υποστεί cyberbullying, με ορισμένους να αποφεύγουν ακόμη και τη σχολική φοίτηση ως αποτέλεσμα.

– Παράλληλα, το 80% των παιδιών σε 25 χώρες δηλώνει ότι αισθάνεται εκτεθειμένο σε κινδύνους σεξουαλικής εκμετάλλευσης ή κακοποίησης στο διαδίκτυο.

Στον αντίποδα, καταγράφεται μια θετική εξέλιξη: οι χρήστες δείχνουν αυξημένη ευαισθητοποίηση ως προς την προστασία της ιδιωτικότητάς τους. Το 76,9% των χρηστών του διαδικτύου στην ΕΕ δήλωσε το 2025 ότι λαμβάνει ενεργά μέτρα για την προστασία των προσωπικών του δεδομένων, μέσω ρυθμίσεων ασφαλείας και περιορισμού της πρόσβασης σε ευαίσθητες πληροφορίες, ποσοστό αυξημένο σε σχέση με προηγούμενα έτη.

Ελληνική πραγματικότητα: δράσεις και ευαισθητοποίηση

Στην Ελλάδα, η Ημέρα Ασφαλούς Διαδικτύου συνοδεύεται από ενεργές πρωτοβουλίες ενημέρωσης και εκπαίδευσης.

Το 2025, πάνω από 90.000 πολίτες – μαθητές, γονείς, εκπαιδευτικοί και άλλοι ενδιαφερόμενοι – συμμετείχαν σε εκδηλώσεις, σεμινάρια και διαλέξεις που διοργάνωσαν η Ελληνική Αστυνομία και άλλοι φορείς, με στόχο την ασφάλεια στο διαδίκτυο.

Πανελλαδικά πραγματοποιήθηκαν περισσότερες από 490 ενημερωτικές δράσεις, εστιάζοντας στην ενδυνάμωση των χρηστών απέναντι στις ψηφιακές απειλές και στην προώθηση πρακτικών προστασίας, από την αντιμετώπιση του διαδικτυακού εκφοβισμού μέχρι την ασφαλή διαχείριση των προσωπικών δεδομένων.

Επιπρόσθετα, η Διεύθυνση Δίωξης Ηλεκτρονικού Εγκλήματος και το Πανελλήνιο Σχολικό Δίκτυο προσέγγισαν πάνω από 40.000 μαθητές και μαθήτριες, ενημερώνοντάς τους για τους σύγχρονους κινδύνους του διαδικτύου και προάγοντας την πρόληψη του κυβερνοεκφοβισμού και της διαδικτυακής παραπλάνησης.

Οι σύγχρονες προκλήσεις της ψηφιακής εποχής

Η ταχύτατη εξάπλωση των ψηφιακών τεχνολογιών και των διαδικτυακών πλατφορμών φέρνει μαζί της σημαντικά οφέλη, αλλά και σοβαρούς κινδύνους, όπως:

• Παραβίαση προσωπικών δεδομένων

• Διαδικτυακός εκφοβισμός (cyberbullying)

• Διασπορά ψευδών ειδήσεων

• Ηλεκτρονικές απάτες και phishing

• Υπερβολική έκθεση των παιδιών στο διαδίκτυο

• Εθισμός στις οθόνες και τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης

Ιδιαίτερα τα παιδιά και οι έφηβοι θεωρούνται πιο ευάλωτοι σε αυτούς τους κινδύνους, καθιστώντας απαραίτητη την ενεργή συμμετοχή της οικογένειας και της εκπαιδευτικής κοινότητας για την προστασία και καθοδήγησή τους.

Ο ρόλος της οικογένειας και της εκπαίδευσης

Η ασφαλής και υπεύθυνη χρήση του διαδικτύου δεν εξαρτάται μόνο από την τεχνολογία, αλλά κυρίως από τη σωστή ψηφιακή συμπεριφορά. Η εκπαίδευση των παιδιών από μικρή ηλικία σε θέματα όπως ο σεβασμός στο διαδίκτυο, η προστασία της ιδιωτικότητας και η αναγνώριση των κινδύνων είναι κρίσιμη.

Οι γονείς μπορούν να συμβάλλουν ενεργά, αναλαμβάνοντας ρόλο καθοδήγησης και προτύπου, με ενέργειες όπως:

• Ανοιχτός διάλογος με τα παιδιά για τις ψηφιακές τους εμπειρίες

• Θέσπιση ορίων στη χρήση συσκευών και εφαρμογών

• Υιοθέτηση θετικών προτύπων ψηφιακής συμπεριφοράς

Τα σχολεία, από την πλευρά τους, αποτελούν βασικό πυλώνα υποστήριξης, μέσα από προγράμματα ψηφιακής αγωγής, ενημερωτικές δράσεις και δραστηριότητες που ενισχύουν την ασφαλή πλοήγηση στο διαδίκτυο.

Πώς μπορούμε όλοι να συμβάλλουμε σε ένα ασφαλέστερο διαδίκτυο

Η Ημέρα Ασφαλούς Διαδικτύου μας υπενθυμίζει ότι η ασφάλεια στο διαδίκτυο είναι ευθύνη όλων μας.

Κάθε χρήστης μπορεί να συμβάλει ενεργά:

• Χρησιμοποιώντας ισχυρούς και ασφαλείς κωδικούς πρόσβασης

• Προστατεύοντας τα προσωπικά του δεδομένα

• Ελέγχοντας την αξιοπιστία των πληροφοριών που διαβάζει και κοινοποιεί

• Δείχνοντας σεβασμό και υπευθυνότητα στις διαδικτυακές αλληλεπιδράσεις

• Αναφέροντας επιβλαβές ή παράνομο περιεχόμενο

Εν κατακλείδι

Καθώς η ψηφιακή ζωή αποτελεί πλέον αναπόσπαστο κομμάτι της καθημερινότητάς μας, η ασφάλεια στον κυβερνοχώρο δεν είναι πολυτέλεια, αλλά ανάγκη, ειδικά για τη νέα γενιά που αναπνέει ψηφιακά. Τα δεδομένα στην ΕΕ δείχνουν ότι η καθημερινή χρήση του διαδικτύου πρέπει να συνοδεύεται από τις κατάλληλες δεξιότητες και διαρκή εγρήγορση.

Η Ημέρα Ασφαλέστερου Διαδικτύου λειτουργεί ως μια ισχυρή υπενθύμιση: η ψηφιακή ασφάλεια μας αφορά όλους. Από το πρώτο κλικ ενός παιδιού μέχρι την επαγγελματική επικοινωνία των ενηλίκων, η υπεύθυνη χρήση και η διαρκής ενημέρωση είναι τα θεμέλια για έναν ψηφιακό κόσμο που δεν θα είναι μόνο δημιουργικός, αλλά πάνω από όλα, ασφαλής και θετικός για κάθε χρήστη.

Το άρθρο βασίστηκε σε τεκμήρια από: European Commission, UNESCO, United Nations, Εθνική Συμμαχία για τις Ψηφιακές Δεξιότητες & την Απασχόληση, Διεύθυνση Δίωξης Ηλεκτρονικού Εγκλήματος Ελληνικής Αστυνομίας.